nietolerancje pokarmowe

Nadwrażliwości pokarmowe to zjawisko, które staje się coraz bardziej powszechne w społeczeństwie. Jeżeli czujemy, że jakiś produkt nam nie służy, warto przyjrzeć się dokładniej diecie. Sprawa jest dość prosta, gdy nasz organizm reaguje natychmiast na alergen. Trudniej jest jednak odnaleźć produkt, na który wykazujemy nadwrażliwość, gdy nasz organizm reaguje z opóźnieniem od kilku godzin do kilku dni, a objawy nie należą do typowych.

Kwestia nadwrażliwości pokarmowych jest bardzo istotna z punktu widzenia naszego zdrowia, ponieważ spożywanie produktów, których nasz organizm nie toleruje, może prowadzić do przewlekłych stanów zapalnych.

Pierwszym krokiem, który możemy wykonać jest wykonanie morfologii, koniecznie z ręcznym rozmazem. Dzięki takiemu badaniu, oprócz ogólnej liczby białych krwinek, otrzymamy informacje jak kształtują się wszystkie ich składowe: WBC, limfocyty, eozynofile, neutrofile, bazofile, monocyty, IG i %LUC.

Jeżeli patrzymy na wyniki morfologii pod kątem alergii czy nietolerancji powinniśmy zwrócić szczególną uwagę na eozynofile , monocyty oraz bazofile.

Eozynofile, czyli granulocyty kwasochłonne, współpracują z mastocytami (komórkami tucznymi) w reakcjach alergicznych. O eozynofilii możemy mówić wtedy, gdy odsetek granulocytów kwasochłonnych jest większy niż 5%.

Podwyższony poziom eozynofilii może świadczyć o alergii pokarmowej/wziewnej/kontaktowej lub o nietolerancji. Może być on również wskazówką naprowadzającą nas na inne procesy toczące się w organizmie tj.:

• astma,
• zakażenia pasożytnicze lub reakcja organizmu na leczenie przeciwpasożytnicze,
• choroby z autoagresji tj. Hashimoto, łuszczyca
• choroby skóry, w tym AZS,
• nietolerancja histaminy,
• choroby o podłożu zapalnym np. celiakia, nieswoiste zapalenie jelit,
• choroby hematologiczne, w tym toczący się proces nowotworowy,
• pierwotna niedoczynność kory nadnerczy – chorobę Addisona

Obniżony poziom eozynofilów (eozynopenia) może być reakcją organizmu na:

• zwiększony wysiłek fizyczny,
• chroniczny stres,
• zbyt duże obciążenie nadnerczy lub nadczynności nadnerczy,
• przyjmowanie glikokortykosteroidów,
• dur brzuszny,
• choroby z autoagresji.

Analizując morfologię pod katem ewentualnych alergii należy również zwrócić uwagę na monocyty (MONO), które obok neutrofilii,  należą do białych krwinek fagocytujących. Ich zadaniem jest „pożeranie” bakterii, wirusów, obcych antygenów, starych krwinek, pasożytów czy obumarłych tkanek. Jeżeli w dłuższej perspektywie czasowej obserwujemy podniesiony poziom monocytów prawdopodobnie mamy do czynienia z chronicznym stanem zapalnym, chorobą autoimmunologiczną tj. Hashimoto, choroba Leśniowskiego-Crohna czy RZS. Bazofile (BASO) również są ściśle związane z reakcjami alergicznymi. Magazynują one bowiem histaminę. Ich podniesiony poziom może wskazywać m.in. na alergie pokarmowe, wziewne oraz kontaktowe.

Badaniami celowanymi na wykrycie nadwrażliwości pokarmowych są badania tj.:

• alergie pokarmowe IgG zależne – utajone, opóźnione, które wykażą produkty na, które nasz organizm zareaguje po długim czasie (24-96 h).
• alergie pokarmowe IgE zależne – natychmiastowe, które objawiają się w typowo „alergiczny” sposób w bardzo krótkim czasie od spożycia pokarmu.
• testy oddechowe lub badania genetyczne, które mają za zadanie wykrycie niedoboru enzymu niezbędnego do trawienia laktozy czy fruktozy.

Jeszcze inaczej sprawa wygląda z nietolerancją histaminy. Nie jest to typowa reakcja alergiczna. Mimo, że czujemy wyraźne nasilenie objawów po spożyciu konkretnego posiłku z wysoka zawartością histaminy, nietolerancji tej nie potwierdzą testy na alergie pokarmowe. Nietolerancja histaminy zazwyczaj wynika z niedoboru enzymu diaminooksydazy (DAO) odpowiedzialnego za rozkład histaminy, ale również z wielu innych czynników np. przewlekłych stanów zapalnych toczących się w organizmie, które powodują nadmierną produkcję histaminy. Jeżeli otrzymamy negatywny wynik testu na alergie pokarmowe, warto pokusić się o badanie poziomu DAO.